กินอาหารตามธาตุ
Eating for Balance

แนวคิดกินตามธาตุจากทฤษฎีแพทย์แผนไทยที่เชื่อว่าคนเราเกิดมาในร่างกายที่ประกอบด้วยธาตุทั้ง 4 คือ ดิน น้ำ ลม และไฟ แต่จะมีเพียง 1 ธาตุที่แสดงลักษณะเด่นประจำตัว เรียกว่า ธาตุเจ้าเรือน Doshas และเพื่อป้องกันปัญหาโรคภัยที่อาจเกิดขึ้นได้ เราจึงควรปรับพฤติกรรมการกินให้เข้ากับธาตุเจ้าเรือน ดังนี้

ธาตุดิน ผู้ที่เกิดในเดือนตุลาคม พฤศจิกายน และธันวาคม มักจะเสี่ยงต่อโรคอ้วน ความดันโลหิตสูง เบาหวาน อาการปวดตามข้อ โรคระบบทางเดินหายใจ และโรคเกี่ยวกับระบบน้ำย่อย ควรกินอาหารประเภทแป้งขัดขาวให้น้อย เพราะร่างกายจึงเผาผลาญได้ไม่หมด และควรออกกำลังกายเป็นประจำ นอกจากนี้ยังควรกินอาหารรสฝาด เช่น มะระ เพื่อแก้ร้อนใน แต่ไม่ควรกินมากเกินไป เพราะจะทำให้ฝืดคอ ท้องอืด และท้องผูก กินอาหารรสหวาน เช่น ผลไม้ต่างๆ เพื่อบำรุงกำลัง อาหารรสมันอย่างถั่ว และธัญพืชเพื่อบำรุงเส้นประสาท แก้เส้นเอ็นพิการ ปวดและยอกกล้ามเนื้อ และอาหารรสเค็ม เช่น เกลือ เพื่อช่วยในการดูดซึมอาหาร และน้ำเข้าสู่ร่างกายได้ดีขึ้น

ธาตุน้ำ ผู้ที่เกิดเดือนกรกฎาคม สิงหาคม และกันยายน มักมีปัญหาเสมหะเป็นพิษ จึงควรกินอาหารรสเปรี้ยวเพื่อการฟอกเสมหะ หากคิดในแบบการแพทย์แผนตะวันตกก็คือ ให้กินผลไม้ที่มีวิตามินซีให้มาก ไม่ว่าจะเป็น ฝรั่ง สตรอว์เบอรี่ หรือส้ม เพื่อป้องกันอาการหวัด คัดจมูก ตาแฉะ โดยเฉพาะในฤดูหนาวที่เกิดขึ้นง่ายมากกับคนธาตุน้ำ ส่วนปัญหาสุขภาพอื่นๆ เหมือนธาตุดิน เนื่องจากเป็นธาตุที่เอื้อกัน เช่น โรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง ระบบทางเดินหายใจ และโรคอ้วน จึงควรกินอาหารประเภทแป้งขัดขาวให้น้อยเช่นกัน
ธาตุไฟ ผู้ที่เกิดเดือนมกราคม กุมภาพันธ์ และมีนาคม ปัญหาสุขภาพคือ เครียดง่าย โรคกระเพาะอาหาร ผิวหนังแพ้ง่าย ท้องเสียบ่อย ร้อนใน เป็นฝี และมีแผลในปาก ควรกินอาหารรสขมเหมือนคนในธาตุดิน และอาหารเย็นอย่างสมุนไพรฟ้าทะลายโจร หรือผลไม้อย่างมังคุดเพื่อแก้ไข้ร้อนใน ไข้พิษ และดับพิษร้อน ควรกินอาหารจำพวกไขมันให้น้อย แม้ว่าร่างกายจะเผาผลาญเนื้อสัตว์ได้ดี แต่หากกินไขมันที่ย่อยยาก จะทำให้มีความร้อนในร่างกายมากเกินไปจะป่วยไข้ได้

 ธาตุลม ผู้ที่เกิดเดือนเมษายน พฤษภาคม และมิถุนายน ปัญหาด้านสุขภาพของคนธาตุนี้คือ นอนไม่ค่อยหลับ ปวดท้อง จุกเสียด ระบบภายในมีความเป็นกรดมาก และระบบย่อยอาหารไม่ดี ควรกินอาหารรสเผ็ดร้อน อาทิ ขิง ข่า ตะไคร้ หัวหอม เพื่อแก้ลมจุกเสียด และช่วยให้ระบบย่อยอาหารดีขึ้น แต่ไม่ควรกินมากไป เพราะอาจทำให้เกิดอาการอ่อนเพลียได้ และควรกินอาหารจำพวกเนื้อสัตว์ให้น้อย เพราะระบบการย่อยไม่แข็งแรง แต่ให้เน้นที่ผักใบเขียวแทน

บทความที่เกี่ยวข้อง

• การวินิจฉัยร่างกายแบบองค์รวม
• โหราศาสตร์การแพทย์หนึ่งในวิถีแห่งการแพทย์องค์รวม
• ธาตุเจ้าเรือน
• อาหารสมุนไพรกับการแพทย์แผนไทย
• การวินิจฉัยร่างกายด้วยหลักการแพทย์แผนโบราณ